با سخنان معاون سینمایی و مجید مجیدی، شبهای فرهنگی اکو با «آواز گنجشکها» آغاز شد
مراسم افتتاحیهی شبهای فرهنگی اکو با حضور سفیران کشورهای مختلف عضو اکو، معاونت سینمایی وزارت فرهنگ و ارشاد و مجید مجیدی کارگردان سینمای ایران، با نمایش فیلم «آواز گنجشکها» برگزار شد.
به گزارش خبرنگار سینمایی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، در این مراسم، مهندس محمدرضا جعفریجلوه در سخنانی ضمن ابراز خوشحالی از حضور درمیان سفیران و نمایندگان بینالمللی کشورهای عضو اکو، گفت: بسیار خوشحالم که این میهمانان از حوزه فرهنگی و تمدنی مشترکی که در ریشههای فرهنگی، تاریخی و هویتی و حتی زبانی در کنار یکدیگر زیسته و افتخار آفریدهاند و از فرهنگ و هنر و علم و دستاوردهای مادی و معنوی بسیار برخوردارند و خود را در قالب یک خانواده با عنوان اکو به جهان معرفی کرده و برای جهان الهامبخش بودهاند، اکنون برای مردم خود و بهمنظور برقراری همکاری و تعاملی بیشتر در تلاش هستند.
او که در سینما فرهنگ سخن میگفت، ادامه داد: امشب و دراین مراسم شما میهمان سینمای ایران هستید و ما هم در مسوولیت مدیریت این سینما و هم از سوی هنرمندان صاحبنام و افتخارآفرین این سینما میزبان شما هستیم. شما امشب شاهد یکی از آثار برگزیده و فاخر سالهای اخیر ایران بودید و بیشک از آن لذت بردید. این سینما برای مردم جهان و بهویژه کشورهایی که از نظر فرهنگی و زبانی از یک خانواده واحد یاد میکنند، سخنان بسیار دارد و بیشک باید از طریق سینما بیش از آنچه که تا به امروز از طریق این زبان جهانی به هم معرفی شدهایم، باید در شناخت پیشینههای خود و این مجموعه بههم پیوسته که از یک پیوستگی تاریخی برخوردار بوده بکوشیم.
او ادامه داد: ممکن است این مجموعه امروز به ظاهر متشکل از اجزایی متفاوت باشد، اما با شناخت بیشتر اجزاء آن میتوان به شناخت مشترک، نیازهای مشترک و پاسخهای مشترکی برای این نیازها وقوف بیشتر پیدا کرد و پس از مجتمعشدن، برای جهانی که تشنه فرهنگ ماست سخنی واحد عرضه کرد.
معاونت سینمایی همچنین خاطرنشان کرد: ما درایران، کشورهای عضو اکو را بهعنوان اولین مخاطبان خود، میدانیم و در تلاشیم تا محصولات فرهنگی را برای آنها درحداکثر مقدور عرضه کنیم. دومین اولویت ما نیز کشورهای جهان اسلامی و اولویت سوم ما، آفریقا، آسیا و آمریکای جنوبی هستند و در سیاست خارجی سینمای ایران این سه رتبه در اولویت و در دستور کار قرار دارند. لکن به خوبی میفهمیم که هم خانوادههای عضو اکو بهعنوان اولویت اول از جایگاهی ویژه و منحصربه فرد برخوردارند و امیدوارم با گسترش تعاملاتی که میان مدیریت سینمایی کشور و موسسهی فرهنگی اکو ایجاد شده، بتوانیم در برنامهریزیهای مشترک بهتر و عرضه بیش از پیش آثار موفق باشیم و بتوانیم روزی از سینمای اکو حرف بزنیم. سینمایی که هم در تولید و هم در عرضه محصول مشترک در تلاش خواهد بود.
جعفریجلوه در بخش پایانی صحبتهایش نیز با اشاره به قرار داشتن در آستانه جشنواره فجر، این جشنواره را مهمترین جشنواره سینمایی ایران برشمرد و گفت: در سال جاری، برای بیان اهمیت ارتباط فرهنگی و اقتصادی مجموعه کشورهای اکو، این جشنواره پذیرای جایزه مشترک اکو خواهد بود و برای اولینبار با داوری خاصی که صورت خواهد گرفت به آثار تولیدشده در این مجموعه ارزشمند، جوایز ویژهای به نشان اهمیت روابط فرهنگی اهدا خواهد شد، چرا که روابط فرهنگی قوام بخش هرگونه ارتباط اجتماعی، سیاسی و اقتصادی با اهمیتی است که پیشروی ما قرار دارد. این جایزه هدیهای است که از سینمای ایران به این مجموعه فرهنگساز و تحولساز تا جهان را بیش از پیش در پرتو پیامهای عمیق، انسانی و شریف خود اعتلا بخشند.
مجید مجیدی کارگردان فیلم «آواز گنجشکها» هم در بخش دیگری از این مراسم به صحبت دربارهی فیلم خود پرداخت و در صحبتی کوتاه ضمن تشکر از مسوولان این برنامه و اظهار امیدواری نسبت به استمرار این برنامه گفت: امروز، حضور عراق در اکو باعث خوشحالی ماست و این کشور با توجه به شرایط و پیشینه تاریخیاش، قطعا خواهد توانست که در عراق و در کشورهای مجموعه اکو نقشی سازنده ایفا کند.
او در ادامه به اهمیت هنر و بخصوص سینما در دنیای امروز اشاره کرد و افزود: باتوجه به نقش تعیینکننده این هنر در دنیا، امیدواریم که با تولیدات مشترک در کشورهای عضو اکو، بتوانیم حرکتی جدی درگسترش روابط فرهنگی و هنری ایجاد کنیم و در راستای دسترسی بالنده اکو قدمهایی جدی برداشته شود.
این کارگردان در ادامه به پاسخ به برخی پرسشها که دربارهی «آواز گنجشکها» مطرح شده بود پرداخت و با تشکر از رضا ناجی، عنوان کرد: ناجی به واسطهی عزت نفس خود به چنین جایگاهی رسیده و قطعا براساس شخصیت و توانمندیهای او بوده که ما توانستهایم او را مورد استفاده قرار دهیم. من همان زمان که «بچههای آسمان» را میساختم فهمیدم که ناجی یکی از استعدادهایی است که نمونههای او دراین کشور کم هم نیستند و او در ادامه این راه، توانست بزرگترین جایزهی تاریخ سینمای ایران را از آن خود کند و من اکنون به سهم خود از او متشکرم.
او در مورد حضور شتر مرغ در این فیلم هم گفت: این حیوان در فیلم دارای وجهی کاملا تمثیلی است و نمادی از انسان است که دوپا در زمین و دوبال در آسمان دارد و هم میتواند خود را برای پرواز آماده کند و هم میتواند اسیر این دنیای خاکی شود.
در واقع شترمرغ تمثیل انسان امروزی است که گم کردهای دارد و قهرمان فیلم را به نوعی سفر در راستای دستیابی به معرفت و شناخت جدید به نوعی سفر دعوت میکند.
او ادامه داد: هنگامی که قهرمان داستان، موفق به طی این سیر و سلوک میشود و به حقیقت وجودی خود پی میبرد، در واقع نوعی دعوت به خویشتن صورت گرفته است. بسیاری از منتقدان فیلم ، این فیلم را مقایسهای بین سنت و مدرنیته خوانده بودند و عنوان کرده بودند که مجیدی با مدرنیته مشکل دارد، در حالیکه پیام اصلی این فیلم بازگشت به خویشتن است.
مجیدی همچنین با اشاره به برخی خصوصیات و آلودگیهای جوامع شهری، اظهار کرد: اساسا قرار بوده که تکنولوژی و مدرنیته بهخدمت انسان امروزی درآید، در حالیکه اکنون این معادله برعکس شده و به نظر میرسد که انسان در برابر مدرنیته تسلیم شده و روزبهروز از همه فضایل و ارزشهای وجودی خود فاصله میگیرد. به هرحال این فیلم دعوت به فطرت و فطرتهای اصلی و تصاویر پاک معرفتی انسان است و در پایان فیلم نیز قهرمان داستان به خویشتن اصلی خویش باز میگردد.
کارگردان «آواز گنجشکها» در ارتباط با عنوان این فیلم هم گفت: گاه سوال میشود که چرا نام این فیلم با مضوع آن همخوانی ندارد، اما باید بگویم که ما عادت کردهایم که نام فیلم برگرفته از حسوحال فیلم باشد، اما عنوان این فیلم بیشتر حالت تمثیلی و نگاهی شاعرانه دارد و به نوعی حالت پارادوکس دارد، چرا که هیچگاه کسی از گنجشک انتظار آواز قشنگ ندارد و حتی کسی هم طمع نمیکند که این حیوان را در قفس بیندازد، اما همین پرنده درون خیلی زیبایی دارد و در عین سادگی بسیار زیبا و صبور است و تمثیلی است از انسانهایی که در شرایط اجتماعی ما گمشده هستند و تریبونی برای صحبت ندارند و در هرحال، این فیلم برای من حکایت همان گنجشک است.
او همچنین عنوان کرد: عدهای نیز انتقاد کردهاند که چرا این فیلم تا این اندازه از فقر اقتصادی و فرهنگی صحبت میکند. من دراین باره یک جمله معترضه دارم و معتقدم روحی که در فیلم جاری است اگرچه ممکن است از نظر ظاهری بیانگر نوعی فقر باشد، اما در کنار آن توانگری این انسانها امری است که درتمام آثار من مورد توجه قرار میگیرد و فقر این فیلمها، فقر ذلت باری نیست که افراد تسلیم آن شده باشند، بلکه فقری است که فرد با عزت نفس فضایل خود را حفظ میکنند و علیرغم تمام مشکلات به هیچ عنوان حاضر نمیشوند که ارزشهای انسانی خود را زیرپا گذارند.
مجیدی درادامه افزود: این فیلم و این نکات دقیقا نقطه تقابل بین شرق و غرب است، چرا که دنیای غرب بر این باور است که انسان درگیر جبر است، اما در دنیای شرق ما در باورهای فرهنگی و دینی خود معتقدیم که فضایل انسانی است که جوهره انسان را میسازد. ما عقیده داریم که انسان اسیر جبر نیست و خود اوست که راه خود را انتخاب میکند و در هرشرایطی قدرت دارد بر شرایط بیرونی پیروز شود، البته ممکن است که عدهای بگویند این مساله خیلی آرمانی است، اما اساسا در فرهنگ شرقی، نگاه ما به انسان نگاهی انسانی و متعالی است و ارزشهایی که در شعر شاعران پارسیگوی بوده نیز گواه دیگری براین ادعا است.
به گزارش ایسنا، در آغاز این مراسم نیز دکتر محمد رجبی به عنوان رییس موسسهی فرهنگی اکو، در صحبتی کوتاه به خوشامدگویی به حاضران پرداخت و ضمن تشکر از همکاریهای مسوولان معاونت سینمایی، بنیاد فارابی و سینما فرهنگ از برگزاری شبهای موسیقی در آیندهای نزدیک خبر داد.
او همچنین ضمن اظهار امیدواری نسبت به این شبها در پایتختها و شهرهای بزرگ دیگر کشورهای عضو اکو نیز برگزار شود، گفت: سال آینده نمایندگانی در کشورهای اکو خواهیم داشت و با همکاری ما و آنها، این شبها درکشورهای دیگر نیز برگزار خواهد شد.
رییس موسسهی اکو در پایان صحبتهایش نیز شناساندن امکانات و ظرفیتها و استعدادهای مختلف کشورهای عضو اکو به دنیا را ازجمله وظایف اکو برشمرد.
گفتنی است، در این مراسم که در آن رضا ناجی و علی فرخهاشمی (بازیگر فیلم «بچههای آسمان») نیز حضور داشتند، رضا ناجی در صحبتی کوتاه با حاضران اظهار کرد: هرچه که دارم از مجید مجیدی دارم.